ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 11



                                               

Давлати Пешдодиён

Давлати Пешдодиён. Таърихи қадимтарини ориёӣҳо дар китоби Авесто, адабиёти зардуштӣ ва сарчашмаҳои асримиёнагӣ аз қабили "Таърихи Табарӣ", "Шоҳнома" -и Фирдавсӣ, "Форснома" -и Ибни Балхӣ ва ғайра сабт гардидааст. Мутобиқи ин сарчашмаҳо Пешдодиён ...

                                               

Давлати Сомониён

Асосгузори сулола - Сомонхудот мебошад, ки аз соли 819 наберагонаш Нӯҳ, Аҳмад, Ёқуб ва Илёс дар вилоятҳои Мовароуннаҳр ҳукмрон мешаванд. Номи давлат аз номи сулолаи ҳоким - Сомониён гирифта шудааст. То соли 892 амирони Сомониён зери итоати Хилофа ...

                                               

Давлати Суғди қадим

Давлати Суғди қадим - ҳамчун дуюмин кишвари Ориёно дар Авесто ёд шудааст. Мувофиқи ахбори "Таърихи Табарӣ" ва "Форснома" пойтахти шоҳи Турон ш. Афросиёб буд. Бунёди шаҳри Бухоро ба домоди Афросиёб, ки писари шоҳи Эрон Кайхусрав буд, нисбат дода м ...

                                               

Давлати Хоразми Бузург

Давлати Хоразми Бузург. Хоразм ҳамчун яке аз кишварҳои ориёӣ дар Авесто ёд шудааст. Баъзе муҳаққиқон Давлати Каёниён-ро дар Хоразм ҷой медиҳанд. Мутобиқи ахбори Ҳеродот водии дарёи Акес ба хоразмиён тааллуқ дошт. Дар ин асос муҳаққиқони муосир фа ...

                                               

Давлати Элам

Элам. Яке аз қадимтарин давлатҳо Элам буд. Он дар ҷанубу - ғарби Эрон ҷойгир буд. Дар ин минтақа ҳанўз дар аввали ҳазорсолаи IV п.м. шаҳраку шаҳрҳо пайдо шуда, иқтисодиёт тараққӣ мекунанд. Дар пойтахти он ш. Шуш биноҳои боҳашамат, истеҳсоли фулуз ...

                                               

Давлати Юнонии Балх

                                               

Давлати Қарохониён

Қарохониён - давлате, ки солҳои 90-уми асри X дар ҳудуди Туркистони Шарқӣ, Ҳафтрӯд, бахши ҷануби доманаи Тиёншон таъсис дода шуда буд. Ҳуҷумҳои ғоратгаронаи туркҳо ба Мовароуннаҳр боиси парокандашавии Давлати Сомониён гардид. Соли 992 ҳокими Тиро ...

                                               

Давлати Ҳайтолиён

Ҳайтолиён, Ҳиптолиён ё Ҳафтолиён ё Ҳунҳои сафед - қавме буданд, ки аз иёлати Гонсуи Чин ба ҳудуди Тахористон ҳуҷум оварданд. Шуруи қудрати Ҳайтолиён аз соли 420 мелодӣ буд ва дар соли 567 мелодӣ ба даст қувваи муштараки Хусрави Анушервон ва Турко ...

                                               

Давлатҳои бостонии мардуми тоҷик

Муҳимтарин саҳифаҳои таърихи халқи тоҷик. Мураттибон: Ҳотамов Н.Б.,Саъдиев Ш.С. Нашри дуюм. - Душанбе,2010 Ҳотамов Н.Б., Довуди Д., Муллоҷонов С., Исоматов М. Таърихи халқи тоҷик Китоби дарсӣ. – Душанбе,2011. Тоҷикистон:саҳифаҳои таърихи кишвари ...

                                               

Давлатҳои сулолаҳои форисзабон (тоҷикон)

Тоҷикистон:саҳифаҳои таърихи кишвари кӯҳан. Мураттиб: Саъдиев Ш.С Душанбе,2012, соли 25-26 Муҳимтарин саҳифаҳои таърихи халқи тоҷик. Мураттибон: Ҳотамов Н.Б.,Саъдиев Ш.С. Нашри дуюм. - Душанбе,2010 Ҳотамов Н.Б., Довуди Д., Муллоҷонов С., Исоматов ...

                                               

Дарёи Окс

                                               

Дарёи Яксарт

                                               

Дашти Қипчоқ

                                               

Дилшоди Барно

Дилшоди Барно - шоира, маорифпарвар ва таърихнигор ба ҳисоб меравад. Шоира дар Истаравшан|Уротеппа ба дунё омадааст. Хони Қӯқанд Умархон ҳангоми забти Уротеппа Дилшодро бо ҳамроҳии асирон ба Қӯқанд мебарад. Чанде нагузашта Дилшод аз дарбор гурехт ...

                                               

Дирафш

Дирафш дар порсии миёна "drafš" гуфта мешуд ва бозмонда аз эронии бостони "*drafša-" аст ва баробари он дар ҳиндии бостон вожаи "drapsá-" буд. Аз ин вожаи эронии бостони "*drafša-" дар забонҳои авестоӣ "drafšā-", суғдӣ "’rδ’šp" ва бохтарии "λraφo ...

                                               

Дониёлбий (Амир)

Дониёлбий писари Худоёрбий буд, ки вақти ҳуҷуми Нодиршоҳ ба Афғонистон ба тарафи ӯ гузашта, ҳокими Кармина таъйин шуда буд. Дониёлбий унвони хониро қабул накард ва ба тахти Аморати Бухоро нанишаст. Ба он набераи духтарии Раҳимбий – Фозилтӯра ибни ...

                                               

Донишгоҳи Гундишопур

Донишгоҳи Гундишопур - мактаби тиббӣ, гаҳвораи тибби илмии форсу тоҷик, ки дар нимаи асри VI - нимаи асри VII дар давлати Сосониён бунёд гардидааст. Асосгузори донишгоҳ шоҳаншоҳии форсизабони сулолаи олӣ Сосон Шопури I мебошад.

                                               

Доробқалъа

Доробӣ теппаи дарозрӯяи махрутшакл буда, баландиаш 9–10 м, дарозии сатҳи поинӣ 78 м, паҳноӣ 34 м, дарозии қисмати болоӣ 50 м ва паҳноиаш 12 м аст. В. В. Бартолд қалъаи Доробиро ба харобаҳои шаҳри Илок мансуб донистааст. Аммо масофаи байни Вашгирд ...

                                               

Забти давлатҳои Осиёи Миёна аз ҷониби Русия

Дар қаламрави Осиёи Миёна дар миёнаи садаи XIX се давлатдорӣ - Аморати Бухоро, хонии Хӯқанд ва хонии Хева ҳукуматдорӣ менамуданд. Ин давлатҳо дар асрҳои XVI – XIX аз ҷониби сулолаҳои узбактабори (Шайбониён, Аштархониён, Манғитҳо ва дигар бекҳои н ...

                                               

Зиёратгоҳҳои Тоҷикистон

Зиёратгоҳ - маҳалли зиёрат, ҷои муқаддас, марқади шахсиятҳои бузург, ки мардум ба зиёрати он мераванд. Айни замон дар ҳудуди ҷумҳурӣ 133 адад зиёратгоҳ, мазор ва мақбараҳои "муқаддас" мавҷуд буда, ҳамагӣ 16 адади онҳо ҳамчун ёдгории таърихӣ аз ҷо ...

                                               

Ид

Ид - рӯзи хурсандӣ ва тантанавие, ки васеъ ҷашн гирифта мешавад. Ид мафҳуми таърихист ва дар ҷараёни асрҳо ташаккулу инкишоф ёфта, дар худ афкори эстетикӣ, хусусиятҳои психология, тасаввуроти асотирӣ ва динии як ё гурӯҳи халқҳоро таҷассум менамоя ...

                                               

Исмоили Сомонӣ

Абу Иброҳим Исмоил ибни Аҳмади Сомонӣ, - аз хонадони Сомониён, асосгузори аввалин давлати мутамаркази тоҷикон - Давлати Сомониён. Исмоили Сомонӣ солҳои 874 – 892 - волии Бухоро ва солҳи 892 - 907- амири Мовароуннаҳру Хуросон ва давлати Сомониён буд.

                                               

Исфиҷоб

Исфиҷоб - шаҳри қадима ва вилоят дар Мовароуннаҳри асрҳои миена. Дар садаи X шаҳри Исфиҷоб хеле нашъу намо ёфта, аз куҳандиз, шаҳристон ва работ иборат будааст. Исфиҷоб - мулкест дар водии дарёи Арыси имрӯза Қирғизистон.

                                               

Исъёни Муқаннаъ

Исёни Муқаннаъ - - Ҳошим ибни Ҳаким - Муқаннаъ дар деҳаи Козаи наздикии ш. Марв зиндагӣ мекард. Номи аслии ӯ Ҳошим ибни Ҳаким ва Муқаннаъ бошад, лақаби ўст. Худи калимаи "Муқаннаъ" арабӣ буда, маъниаш "чодарпўш" ва ё "ниқобдор" аст. Ин лақаб ба и ...

                                               

Каёниён

Каёниён, каёния - унвони силсилаи шоҳоне, ки мувофиқи "Шоҳнома" -и Фирдавсӣ баъди Пешдодиён ҳукм рондаанд. Саромадашон Кайқубод. Каёниён исми ҷамъ аз "кай". ки дар Авесто ба шакли "кавӣ" ба маънии "шоҳ", "ҳоким" омадааст. Дар забони паҳлавӣ дар ш ...

                                               

Кабилаҳои Ҳайтолӣ

Ҳайтолиён - номгузории дохилии хиёниён. Халқест, ки ба гурӯҳи оилаи ҳиндуаврупои дохил буда ба яке аз шеваҳои забонҳои шарқиэронӣ сухан мекард. Якчанд шоҳони ҳайтолиён номи Эфталро гирифта буданд, бинобар ин номгузории ҳайтолиён ба миён омадааст. ...

                                               

Кайкубодшоҳ

Кайкубодшоҳ - димнаи шаҳраки юнониву бохтарии мансуб ба асри III то мелод, ки дар ноҳияи Қубодиёни вилояти Қӯрғонтеппа воқеъ гаштааст. Кайкубодшоҳро солҳои 1950 - 1951 отряди археологии Қабодиён бо сардори М.М. Дьяконов тадқиқ намуд. Шаҳр росткун ...

                                               

Катиба

                                               

Катибаҳо

Катибаҳо - ҳуҷҷатҳо, навиштаҷоте, ки дар ашё сахт ва пурбақову устувор бо хат ё аломатҳои шартӣ бо мақсади нигаҳдории маълумот ва ё хотирае аз баъзе воқеаҳо сабт карда мешаванд. Катибаҳо дар кӯҳу харсангҳо, девори қасру мақбараҳо, сутунҳои биноҳо ...

                                               

Кеш

                                               

Кишвари Аҷам

                                               

Корвонсарои Хиштин

Корвонсарои Хиштин - дар Мамнуъгоҳи фарҳангии Ҳисор ҷойгир буда соли 1804 аз тарафи Сайидбии Атолиқ сохта шудааст, то соли 1928 ҳамчун меҳмонхона истифода мешуд.

                                               

Кумед

Кумед - мулкест дар болооби дарёи Вахш, сарзамини имрўзаи ноҳияҳои Дарвоз ва Ванҷ. Ин кишварро дар сарчашмањои қадими Ҳинд "Кумит" номидаанд. Кишвари Кумед қисмати ҷануби сарзамини водии имрӯзаи Қаротегин, мавзеъҳои Норак, ҳавзаи дарёҳои Кофарниҳ ...

                                               

Куруши Кабир

Куруши Кабир - асосгузор ва шоҳи сулолаи Ҳахоманишиён. Номи дигари Куруши Кабир: Куруши II, Кири II. Соли 558 п.м. чун сарвари қабилаҳои форс бар зидди шоҳи Мод Ихтивируа Астиаг қиём кард. Соли 550 п.м. Модро фатҳ намуда, шоҳи онро асир гирифт. В ...

                                               

Кӯчманчиён

                                               

Кӯҳистон (номгузории таърихӣ-ҷуғрофӣ)

Кӯҳистон - ё мулкҳои болооби Зарафшон: Фалғар, Мастчоҳ, Фон, Киштут ва Могиён, ки дар нимаи дуюми асри XIX мулкҳои ниммустақил буданд.

                                               

Левканд

Бино бар бозёфтҳои бостоншиносӣ, Левканд дар садаҳои I – IV м. яке аз шаҳрҳои бузурги подшоҳии Кушониён ва то замони густариши ислом дар Тоҷикзамин яке аз ободтарин шаҳрҳои Вахш будааст. Дар поёни садаи VII – оғози садаи VIII ин шаҳрро мусулмонон ...

                                               

Маcҷиди марказии ноҳияи Ҳисор ба номи Муҳаммад

Маcҷиди марказии ноҳияи Ҳисор ба номи Муҳаммад буда, дар қисми ҷанубии шаҳри Ҳисор, дар маҳаллаи Белайдӯз ҷой гирифтааст. Масҷид с. 1991 дари худро ба муъминон боз намудааст. Масҷид хеле калону пуршукӯҳ буда, бо айвону долонҳои худ то 5000 намозг ...

                                               

Маcҷиди Ноҷӣ

Маcҷиди Ноҷӣ - ёдгории меъмори дар деҳаи Ноҷии дар Ноҳияи Ҳисор воқеъ аст. Ҳамаи ҷузъҳои чўбини Маcҷиди Ноҷӣро аз масҷиди Хоҷа Назруллои Қалъаи Ҳисор овардаанд. Ҷузъҳои чўбини масҷиди Қалъаи Ҳисорро писари Хоҷа Назрулло-мулло Қудратулло ба Турсун ...

                                               

Маcҷиди Хонақоҳ

Яке аз муридони Шайх Лутфуллоҳи Чустӣ Хоҷаназар пас аз қарор гирифтан дар деҳаи Хонақоҳи Кӯҳӣ барои пирашон масҷиде бино намуда будааст. Он шахс то охири умри хеш дар ин мавзеъ иқомат дошта, дар тарғибу ташаккули тариқати нақшбандия дар Ҳисори Шо ...

                                               

Маcҷиди Ҳоҷӣ Яъқуб

Маcҷид бо маблағгузории худи Хоҷи Яъқуб ва модари ӯ соли 1856 сохта шудааст. Ин масҷид яке аз масҷидхои асосии шаҳри Душанбе ба ҳисоб меравад. Дар худуди он Маркази исломии Ҷумхурии Тоҷикистон Муфтиёт ва Донишкадаи исломии Тоҷикистон ба номи Имом ...

                                               

Мавлонозода

Мавлонозода - сарвари ҷунбиши сарбадорони Самарқанд зидди муғулҳо соли 1365-1366. Баъд аз шикасти Ҳусайну Темур аз хони муғул Илёсхӯҷа соли 1365 онҳо бо лашкари боқимонда аз Мовароуннаҳр фирор карданд ва сокинони Самарқанд барои мудофиаи хеш дар ...

                                               

Маданияти Ҳисор

Маданияти Ҳисор - маданияти бостонии неолитие, ки давраи охирини асри сангро дар Тоҷикистон муайян мекунад. Ба ҳазораҳои VII – II пеш аз милод мансуб аст. Ёдгориҳои Маданияти Ҳисорро соли 1948 А.П. Окладников кашф кард. Солҳои гуногун дар маҳалҳо ...

                                               

Мадохил

МАДОХИЛ, яке аз бостонтарин навъҳои нақш дар санъати ороиши амаливу меъмори Осиёи Миёна. Дар Хуросону Мовароуннахр Мадохил шаклҳои гуногун дошта дар кандакории рӯи чӯб, гаҷ, мисгарӣ ва сангтарошӣ фаровон ба кор бурда мешуд, вале маъмулан Мадохил ...

                                               

Мадрасаи Мирраҷаб Додхоҳ

Мадрасаи Мирраҷаб Додхоҳ - ёдгории таърихии меъмории асри XVII дар мавзеъи Ҷӯи Лабиҷари Конибодом. Сохтмонаш солҳои 1659 - 1560 анҷом ёфтааст. Ёдгорӣ дар баробари хусусиятҳои умумӣ доштан, ҷиҳатҳои хоси мактаби меъмории маҳаллиро низ таҷассум нам ...

                                               

Мадрасаи Ойим

Мадрасаи Ойим - ёдгории таърихии меъмории чаҳоряки якуми асри XIX. Дар сари роҳи қадими деҳаи Патари ноҳияи Конибодом воқеъ аст. Солҳои 1824 – 1825 сохта шудааст. Шогирди ин мадраса Қоринасиби Ҷамол таърихи 1825 сохта шудани онро тасдиқ намуда бу ...

                                               

Мадрасаи Хоҷамашҳад

Мадрасаи Хоҷамашҳад - ёдгории меъморӣ дар деҳаи Сайёди ноҳияи Шаҳритуси Тоҷикистон. Ҳоло аз ин ансамбли муҳташам ду бинои гунбазу равоқдори ба ҳампайваст аз хишти пухта боқи мондааст. Бннои тарафи рост, ки аз тарафи шарқию ғарбй даромадгоҳ доштаа ...

                                               

Мадрасаи Чашмаи Моҳиён

Мадрасаи Чашмаи моҳиён. Аз ин мадраса нишонае намондааст. Аз сабаби гумбаз надоштан" Мадрасаи бомӣ” ном гирифта будааст. Мавзеи ҷойгиршавияш дар лаби Ҳавзи моҳиён будааст ва пойдевору деворҳои хиштини онро аз ҳамин ҷиҳат муайян кардаанд. Ба ҷойи ...

                                               

Мактабҳои усули куҳна

Мактабҳои усули куҳна – мактабҳое мебошанд, ки баъди забти кишвари Мовароуннаҳр аз ҷониби Хилофати Араб дар ин сарзамин пайдо шудаанд. Мактаб – зинаи аввали таҳсили ибтидоии маърифати дини ислом мебошад. Мактабҳои усули куҳна аз асрҳои миёна то д ...

                                               

Мактабҳои усули нав

Дар охири асри XIX - аввали асри XX муносибати як гурӯҳ зиёиёни пешқадам нисбат ба таълими мактабҳои усули куҳна, тағйир ёфта буд. Ин гурӯҳи зиёиён - яке аз сабабҳои асосии қафомондагии диёри худ ва мардуми онро дар мавҷудияти чунин усул дида, да ...

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →